Ποιότητα φωτισμού στο σύγχρονο χώρο εργασίας (μέρος γ)

Ως αποτέλεσμα της σύγχρονης έρευνας σε θέματα φωτισμού σε Ευρώπη και Αμερική, αναγνωρίζεται πλέον η σημασία του ποιοτικού φωτισμού στην αποδοτικότητα, την υγεία και την ευεξία των εργαζόμενων και υπογραμμίζεται η αξία της, ανεξάρτητης από πωλήσεις φωτιστικού εξοπλισμού, επαγγελματικής μελέτης φωτισμού από εξειδικευμένους μελετητές για τη δημιουργία ποιοτικών επαγγελματικών χώρων.

Τα πορίσματα από την πρόσφατα ολοκληρωμένη έρευνα, που πραγματοποιήθηκε στις Η.Π.Α. από το ανεξάρτητο ερευνητικό κέντρο με την ονομασία ‘Light Right’ μπορούν να συνοψιστούν στα ακόλουθα σημεία:

• Ο σωστός και κατάλληλος φωτισμός αυξάνει την παραγωγικότητα.
• Το 29 – 31% των εργαζόμενων σε χώρους με εφαρμογή αποκλειστικά και μόνο άμεσου φωτισμού, αξιολόγησε το περιβάλλον εργασίας του ως άβολο και δυσάρεστο.
• Το 91% των εργαζόμενων που συμμετείχαν στην έρευνα αξιολόγησε ως ιδανικό, ως προς την εξασφάλιση συνθηκών οπτικής άνεσης και δημιουργίας ενός ευχάριστου εργασιακού περιβάλλοντος, ένα σύστημα φωτισμού που περιελάμβανε συνδυασμό άμεσου / έμμεσου φωτισμού, ομοιόμορφο φωτισμό κατακόρυφων επιφανειών (wallwashing) και κάποια μορφή έλεγχου της έντασης του φωτισμού.
• Η δυνατότητα ελέγχου του φωτισμού σε κάθε θέση εργασίας διαπιστώθηκε ότι λειτουργεί θετικά ως προς την παροχή κίνητρου στους εργαζόμενους για αύξηση της παραγωγικότητας τους, ως προς τη διατήρηση της προσοχής στην εργασία τους για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα καθώς και ως προς την εξασφάλιση μεγαλύτερης ακρίβειας στην εκτέλεση των καθηκόντων τους.
• Οι εργαζόμενοι που ήταν ικανοποιημένοι με το φωτισμό του εργασιακού τους χώρου αξιολόγησαν θετικά και το συνολικό περιβάλλον εργασίας τους.
• Είναι η πρώτη φορά που αναλύθηκε, περιγράφτηκε και αποδείχτηκε ερευνητικά η άμεση σύνδεση του φωτισμού με την παραγωγικότητα, την άνεση και την ικανοποίηση στον εργασιακό χώρο.

Ποιότητα φωτισμού στο σύγχρονο χώρο εργασίας (μέρος β)

Οι δυνατότητες του ποιοτικού φωτισμού επαγγελματικών χώρων έχουν κατά το παρελθόν, περιοριστεί σημαντικά από μια σειρά συστάσεων, πρότυπων και  οδηγιών που ισχύουν σε τοπικό και Ευρωπαϊκό επίπεδο. Στην πραγματικότητα, ένα μικρό μόνο μέρος των οδηγιών αυτών είναι σήμερα χρήσιμο στους υπεύθυνους σχεδιασμού επαγγελματικών χώρων, ενώ η πλειοψηφία τους είναι ξεκάθαρα ξεπερασμένη και με σαφή αδυναμία να ανταποκριθεί στις ταχύτατες εξελίξεις της σύγχρονης τεχνολογίας. Επιπλέον, σε πολλές περιπτώσεις οι οδηγίες αυτές δρουν αντίθετα προς τα πορίσματα της σύγχρονης έρευνας σε θέματα φωτισμού διεθνώς και η πιστή εφαρμογή τους έχει οδηγήσει στη δημιουργία χώρων  απρόσωπων, κουραστικών και ανιαρών. Το κύριο πρόβλημα είναι η επικέντρωση του ενδιαφέροντος στην ‘ανακάλυψη’ ενός ‘κατάλληλου’ τύπου φωτιστικού, το οποίο να μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε κάθε επαγγελματικό χώρο,  χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι πραγματικές απαιτήσεις για φωτισμό στο σύνολο του κάθε εργασιακού χώρου.

Κατά το παρελθόν, ο τεχνητός φωτισμός των επαγγελματικών χώρων σχεδιάστηκε κυρίως γύρω από τις νέες ανάγκες που η αυξανόμενη χρήση ηλεκτρονικών υπολογιστών επέβαλε και επικεντρώθηκε λανθασμένα στον περιορισμό των ανεπιθύμητων αντανακλάσεων στις οθόνες των υπολογιστών. Το ευρύτερο εργασιακό περιβάλλον και οι απαιτήσεις για φωτισμό των καθηκόντων εκείνων που δεν απαιτείται η χρήση υπολογιστή, δυστυχώς αγνοήθηκαν σε πολλές μελέτες φωτισμού επαγγελματικών χώρων. Βέβαια οι εργαζόμενοι σε ένα γραφείο δεν εργάζονται αποκλειστικά σε υπολογιστές αλλά και γράφουν, διαβάζουν, έχουν επαγγελματικές συναντήσεις, κάνουν κοινωνικές συναναστροφές σε μια διαρκή διαδικασία ανταλλαγής πληροφοριών κάθε είδους και με ποικιλία από μέσα. Επίσης τα προβλήματα των ανεπιθύμητων αντανακλάσεων στις οθόνες των υπολογιστών έχουν σε μεγάλο βαθμό περιοριστεί εξαιτίας του γεγονότος ότι οι νέας τεχνολογίας οθόνες είναι πολύ υψηλότερης ευκρίνειας και οπτικής άνεσης  από τις παλιότερες.

Η προσήλωση στην εξάλειψη των ενοχλητικών αντανακλάσεων των φωτιστικών από τις οθόνες των Η/Υ, οδήγησε στη θέσπιση διεθνών και εθνικών προτύπων και συστάσεων για τη βέλτιστη ποσότητα φωτισμού επιφανείας (E, Illuminance σε lux) ανά χώρο / δραστηριότητα και τη μέγιστη τιμή λαμπρότητας του φωτιστικού (L, Luminance σε cd/m²) που απαιτείται.

Ποιότητα φωτισμού στο σύγχρονο χώρο εργασίας (μέρος α)

Ο φωτισμός αποτελεί μια από τις σημαντικότερες παραμέτρους για την εξασφάλιση ποιοτικής διαβίωσης και οπτικής άνεσης σε κάθε σύγχρονο επαγγελματικό χώρο. Οι ραγδαίες τεχνολογικές εξελίξεις των τελευταίων 15 ετών στην πληροφορική και στις τηλεπικοινωνίες, έχουν φέρει πραγματική επανάσταση σε κάθε μορφή εργασίας και έχουν διαμορφώσει σε μεγάλο βαθμό τον τρόπο που οι σύγχρονοι χώροι εργασίας σχεδιάζονται, εξοπλίζονται και φυσικά φωτίζονται.

Οι σημερινές επιχειρήσεις απαιτείται να είναι δυναμικές και ευέλικτες ώστε να ανταποκριθούν στις διαρκώς μεταβαλλόμενες συνθήκες της παγκοσμιοποιημένης αγοράς. Το ανθρώπινο δυναμικό  αναγνωρίζεται πλέον ως η πιο σημαντική επένδυση κάθε επιχείρησης, γεγονός που οδηγεί στην ανάγκη δημιουργίας χώρων υψηλών προδιαγραφών από άποψη αισθητικής και εργονομίας, με σκοπό όχι μόνο την παροχή κινήτρων για αύξηση της παραγωγικότητας αλλά και τη μέγιστη δυνατή ικανοποίηση των ποικίλων αναγκών του προσωπικού. Οι νέοι χώροι εργασίας δεν μοιάζουν σε τίποτα με τους παλαιούς: είναι πιο ανοικτοί, πιο ελεύθεροι, πιο ευέλικτοι, προάγουν τη δυναμική επικοινωνία και συμβάλλουν σημαντικά στην βελτίωση της ποιότητας ζωής των εργαζόμενων. Οι απαιτήσεις του σύγχρονου εργαζόμενου από το φωτισμό δεν περιορίζονται μόνο στην εξασφάλιση συνθηκών οπτικής άνεσης και τη μείωση της άμεσης και εξ’ αντανακλάσεως θάμβωσης, αλλά επεκτείνονται στη δημιουργία της κατάλληλης ατμόσφαιρας για το συγκεκριμένο χώρο και τύπο εργασίας.  

Μέσα στο πλαίσιο αυτό ο φωτισμός (φυσικός και τεχνητός) καλείται να υπερβεί τα αμιγώς ποσοτικά  κριτήρια και να ανταποκριθεί με τρόπο δημιουργικό και ποιοτικό στις νέες απαιτήσεις. Η ανάγκη ύπαρξης μιας ολοκληρωμένης μελέτης φωτισμού, η οποία θα λαμβάνει υπόψη της το σύνολο των αισθητικών, τεχνολογικών, εργονομικών, φωτομετρικών, ενεργειακών και οικονομικών παραμέτρων που συνδέονται με την ποιότητα του φωτισμού σε κάθε επαγγελματικό χώρο, γίνεται ολοένα και πιο έκδηλη. Δυστυχώς στη χώρα μας, ακόμα και σήμερα, πολλές από τις λεγόμενες μελέτες φωτισμού παρέχονται ‘δωρέαν’ ως υποστηρικτό και δελεαστικό στοιχείο πωλήσεων, με τα ανάλογα ‘ακριβά’ αρνητικά αποτελέσματα στην αισθητική και τη λειτουργικότητα των σύγχρονων επαγγελματικών χώρων καθώς και στη ψυχολογία όσων εργάζονται σε αυτούς.

Bringing M. C. Escher’s art to light

This slideshow requires JavaScript.

‘Herakleidon, Experience in Visual Arts’, a new private museum space in the heart ofAthens, opened its doors with an exhibition of works by the leading Dutch graphic artist M.C. Escher (1898-1972), a defining presence in 20th century art. The museum’s collection consists of more than of 250 of his most important and rare works as well as woodcuts, mezzotints, lithographs, photographs of the artist, sculptures and many of his personal items. The great breadth of the exhibition allowed the visitor to discover the power of an artist whose work has been an inspiration for his peers around the world.

Αρχιτεκτονικός φωτισμός με εναλλαγή χρωμάτων: Ευχή ή κατάρα;

Στην εποχή μας, οι νέες τεχνολογικές δυνατότητες του τεχνητού φωτισμού έχουν τις καταβολές σε χώρους με συσσωρευμένη εμπειρία όπως το θέατρο, ο κινηματογράφος και η βιομηχανία του θεάματος, κουβαλούν μαζί τους και την αντίστοιχη αισθητική και προσφέρουν δημιουργικές δυνατότητες ακόμα μεγαλύτερες και από αυτό το φυσικό φωτισμό. Τα σύγχρονα μέσα μαζικής ενημέρωσης και ψυχαγωγίας διαμορφώνουν σε μεγάλο βαθμό τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τη ζωή στις μεγαλουπόλεις και έχουν κυρίαρχη θέση στη διαμόρφωση των σύγχρονων αισθητικών τάσεων.

Ξενώνας Εποχές, Αμπελιώνα Μεσσηνίας : Ο φωτισμός στην υπηρεσία της φιλοξενίας

This slideshow requires JavaScript.

Σε ένα μικρό χωριό της ορεινής Πελοποννήσου, κρυμμένο ανάμεσα σε δάση καστανιάς πάνω σε ένα νοητό τρίστρατο που συναντιούνται οι νομοί της Μεσσηνίας,της Ηλείας και της Αρκαδίας, δημιουργήθηκε ο ξενώνας Εποχές. Αποτελείται από οκτώ κεραμοσκεπή κτίρια κτισμένα με πέτρα και ξύλο (7 κτίρια δωματίων και 1 κεντρικό κτίριο). Η μελέτη φωτισμού περιορίστηκε στα απαραίτητα: παραδοσιακά φανάρια, υλικά αντοχής και φωτισμός εκεί και μόνο εκεί όπου χρειάζεται με σεβασμό στο περιβάλλον και την παραδοσιακή αρχιτεκτονική. Σκοπός η δημιουργία μιας ζεστής φιλόξενης ατμόσφαιρας.

Φωτισμός και Αρχιτεκτονική : 5 χρόνια στη λίστα με τα ευπώλητα βιβλία

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Το βιβλίο “Φωτισμός και Αρχιτεκτονική” για πέμπτη συνεχόμενη χρονιά στη λίστα με τα ευπώλητα βιβλία του εξειδικευμένου βιβλιοπωλείου Παπασωτηρίου. Το βιβλίο περιλαμβάνει κείμενα του μελετητή αρχιτεκτονικού φωτισμού Θεόδωρου Δ. Κοντορήγα και έρχεται να καλύψει ένα μεγάλο κενό στην υπάρχουσα βιβλιογραφία, αφού είναι η πρώτη έκδοση με θέμα τον αρχιτεκτονικό φωτισμό στην Ελληνική γλώσσα.

Η αρχιτεκτονική του φωτός και η πόλη τη νύχτα (μέρος γ)

Η ποιότητα του αστικού περιβάλλοντος αποτελεί ένα κρίσιμης σημασίας θέμα. Ζητήματα όπως η άναρχη ανάπτυξη του αστικού ιστού, οι δυσκολίες στις μεταφορές και τις μετακινήσεις, οι ελείψεις σε υποδομές, ελεύθερους χώρους και πράσινο, η ατμοσφαιρική ρύπανση, κ.α. αναζητούν επιτακτικά ουσιαστικές και γενναίες αποφάσεις – λύσεις. Οι χώροι πράσινου, είναι από οικολογικής και κοινωνικής άποψης, αναγκαίοι στον αστικό χώρο. Καλύπτουν με ιδάνικό τρόπο τις ανάγκες των ανθρώπων για αναψυχή προσφέροντας χώρους ανάπαυσης, άθλησης, εκπαίδευσης, ανάπτυξης κοινωνικών και ατομικών αξιών, συνεισφέροντας έτσι στη σωματική και ψυχική υγεία των ατόμων.

Η αρχιτεκτονική του φωτός και η πόλη τη νύχτα (μέρος β)

Είναι γεγονός ότι στη χώμα μας η μεγάλη πλειοψηφία των δημόσιων ανοικτών χώρων υστερούν σε καλό φωτισμό. Ο υφιστάμενος φωτισμός είναι τις περισσότερες φορές, ομοιόμορφος, χωρίς αναφορά στην αρχιτεκτονική, το χρήστη και συχνά, τη λειτουργικότητα του χώρου. Επιπλέον σπαταλά ενέργεια στα όρια της υπερβολής, σε μια εποχή που δεν υπάρχει περιθώριο για παρόμοιες ‘‘πολυτέλειες’’. Είναι λυπηρό το γεγονός ότι σε μια μεγάλη πόλη όπως είναι η Αθήνα να μην υπάρχει ενιαία στρατηγική φωτισμού για το ευρύτερο αστικό περιβάλλον, ένας κεντρικός σχεδιασμός που να ανταποκρίνεται στις πολλαπλές ανάγκες των δημοτών. Η εικόνα των εγκαταστάσεων φωτισμού σε κεντρικά σημεία της πόλης όπως για παράδειγμα στους περιβάλλοντες χώρους του Ζαππείου Μεγάρου και τον Εθνικό Κήπο είναι επιεικώς απογοητευτική από άποψη σχεδιασμού, συντήρησης αλλά και ενεργειακής απόδοσης.

Η αρχιτεκτονική του φωτός και η πόλη τη νύχτα (μέρος α)

Η σημασία του κατάλληλα σχεδιασμένου φωτισμού στο σύγχρονο αστικό περιβάλλον, είτε πρόκειται για μεμονωμένα κτίρια ή μνημεία, είτε για δημόσιους χώρους, εμπορικούς δρόμους ή και ολόκληρες περιοχές, έχει γίνει ιδιαίτερα εμφανής τα τελευταία χρόνια. Το γεγονός αυτό έχει φέρει στο προσκήνιο τη συζήτηση περί της αισθητικής του φωτός, μιας αρχιτεκτονικής προσέγγισης, με πολύ μεγάλη παράδοση σε χώρες με προηγμένο αστικό και τεχνικό πολιτισμό, μιας προσέγγισης που μπορεί να ξαναγεννήσει τις πόλεις μας. Η ανάδειξη της αρχιτεκτονικής δημιουργίας και της πολιτιστικής κληρονομιάς τις νυχτερινές ώρες θεωρείται κομμάτι του πολιτισμού της πόλης και της κοινωνίας. Το φως, αν και ‘άυλο’, προϋποθέτει μεγάλη τεχνική γνώση και αν και «τεχνολογικό» προϊόν, δικαιώνεται από την ‘ποίηση’ που εκλύει.